5 Dấu Hiệu Bạn Cần Đo Thính Lực Ngay – Đừng Chờ Đến Khi Không Nghe Được Gì Mới Bắt Dầu Lo Lắng
Nghe kém thường bắt đầu rất âm thầm
Bạn vẫn nghe được không có nghĩa là thính lực vẫn hoàn toàn bình thường.
Suy giảm thính lực thường không xảy ra trong một ngày. Với nhiều người, khả năng nghe giảm dần đến mức chính họ thích nghi với sự thay đổi mà không nhận ra. Họ bắt đầu tăng âm lượng tivi, nhìn khẩu hình người nói hoặc yêu cầu người thân nhắc lại thường xuyên hơn.
Đáng chú ý, nghe kém không phải lúc nào cũng biểu hiện bằng việc âm thanh trở nên quá nhỏ. Một người có thể vẫn nghe được tiếng nói nhưng khó phân biệt từ ngữ, đặc biệt khi có tiếng ồn xung quanh.
Vì vậy, nhận biết sớm những dấu hiệu bất thường và thực hiện đo thính lực có thể giúp xác định mức độ, dạng suy giảm thính lực và hướng xử lý phù hợp.
Đo thính lực là gì?
Đo thính lực là quá trình đánh giá khả năng nghe của từng tai thông qua các âm thanh có tần số và cường độ khác nhau.
Kết quả thường được thể hiện trên biểu đồ thính lực, giúp chuyên viên xác định:
-
Ngưỡng nghe của từng tai.
-
Những tần số đang bị suy giảm.
-
Mức độ nghe kém.
-
Hai tai có nghe cân bằng hay không.
-
Khả năng nghe lời nói.
-
Dạng suy giảm thính lực cần được đánh giá thêm.
Đo thính lực không đau và thường chỉ mất một khoảng thời gian ngắn. Tuy nhiên, giá trị của kiểm tra này rất lớn trong việc phát hiện những thay đổi mà người bệnh chưa tự nhận thấy.
5 dấu hiệu bạn nên đo thính lực
1. Thường xuyên phải hỏi lại người khác
“Hả?”, “Gì cơ?”, “Nói lại giúp tôi với!” là những câu xuất hiện ngày càng nhiều trong cuộc trò chuyện có thể là dấu hiệu đầu tiên của suy giảm thính lực.
Người nghe kém thường không mất hoàn toàn khả năng nghe. Thay vào đó, họ bỏ sót một số âm trong lời nói nên câu nghe được trở nên không đầy đủ.
Ví dụ, người bệnh vẫn nhận ra có người đang nói nhưng khó phân biệt các từ có âm gần giống nhau.
Dấu hiệu này càng đáng chú ý nếu bạn:
-
Hay hỏi lại dù người đối diện nói ở khoảng cách gần.
-
Nghe nhầm tên người hoặc con số.
-
Trả lời không đúng câu hỏi.
-
Cảm thấy mọi người gần đây “nói không rõ”.
-
Phải nhìn khẩu hình mới hiểu hết câu.
Nếu tình trạng lặp lại thường xuyên, nên kiểm tra thính lực thay vì chỉ yêu cầu mọi người nói lớn hơn.
2. Tăng âm lượng tivi hoặc điện thoại ngày càng lớn
Một trong những dấu hiệu dễ được gia đình nhận ra nhất là âm lượng tivi ngày càng tăng.
Bạn có thể cảm thấy mức âm lượng hoàn toàn bình thường nhưng người thân lại liên tục nói:
“Tivi to quá rồi!”
Sự khác biệt về mức âm lượng thoải mái giữa bạn và những người khác có thể phản ánh thính lực đã thay đổi.
Ngoài tivi, hãy chú ý nếu bạn:
-
Đưa điện thoại sát tai hơn trước.
-
Luôn bật loa ngoài khi gọi điện.
-
Tăng âm lượng tai nghe liên tục.
-
Khó nghe giọng nói nhỏ trên video.
-
Không nghe rõ chuông điện thoại từ phòng bên cạnh.
Thay vì tiếp tục tăng âm lượng, nên đo thính lực để xác định tai đang gặp khó khăn ở những dải tần nào.
3. Nghe tốt khi yên tĩnh nhưng gần như “mất dấu” lời nói ở nơi đông người
Đây là một dấu hiệu rất phổ biến nhưng thường bị bỏ qua.
Ở nhà, khi chỉ có hai người trò chuyện, bạn có thể nghe tương đối bình thường. Nhưng bước vào nhà hàng, quán cà phê, cuộc họp hoặc bữa tiệc, lời nói bỗng trở nên lẫn vào tiếng ồn.
Bạn có thể:
-
Không theo kịp cuộc trò chuyện.
-
Khó xác định ai đang nói.
-
Nghe được tiếng nhưng không hiểu câu.
-
Phải tập trung rất nhiều mới nghe được.
-
Cảm thấy kiệt sức sau khi giao tiếp.
Nguyên nhân là một số dạng suy giảm thính lực ảnh hưởng trước đến khả năng nghe những tần số quan trọng đối với lời nói. Khi xuất hiện thêm tiếng nền, não càng khó tách giọng nói khỏi các âm thanh khác.
Nếu tình trạng “nghe được nhưng không hiểu rõ” xảy ra thường xuyên, đó là lý do rất đáng để đo thính lực.
4. Ù tai xuất hiện thường xuyên hoặc kéo dài
Ù tai là cảm giác nghe thấy âm thanh dù môi trường bên ngoài không có nguồn âm tương ứng.
Người bệnh có thể mô tả tiếng ù như:
-
Tiếng ve kêu.
-
Tiếng rít.
-
Tiếng chuông.
-
Tiếng xì.
-
Tiếng động cơ nhỏ.
-
Tiếng ù liên tục trong đầu hoặc trong tai.
Ù tai không đồng nghĩa chắc chắn với suy giảm thính lực, nhưng hai tình trạng thường có mối liên hệ.
Ù tai có thể xuất hiện sau khi tiếp xúc tiếng ồn lớn, do tuổi tác, bệnh lý tai hoặc nhiều nguyên nhân khác. Vì vậy, nếu ù tai kéo dài hoặc tái diễn thường xuyên, việc kiểm tra thính lực có thể giúp đánh giá tình trạng hệ thính giác.
Đặc biệt cần lưu ý khi ù tai:
-
Chỉ xuất hiện một bên.
-
Ngày càng mạnh hơn.
-
Đi kèm nghe kém.
-
Kèm chóng mặt hoặc mất thăng bằng.
-
Xuất hiện đột ngột.
Những trường hợp này nên được khám chuyên khoa thay vì chỉ tự sử dụng thuốc hoặc cố “làm quen” với tiếng ù.
5. Người thân nhận thấy bạn nghe kém trước cả chính bạn
Đây có thể là dấu hiệu đáng tin cậy nhất.
Suy giảm thính lực thường diễn tiến chậm nên não có thời gian thích nghi. Người bệnh không cảm thấy có thay đổi lớn, nhưng những người xung quanh lại nhận ra rất rõ.
Gia đình có thể nói rằng bạn:
-
Hay bỏ lỡ lời gọi.
-
Không trả lời khi đứng quay lưng.
-
Mở tivi quá to.
-
Hỏi lại nhiều lần.
-
Trả lời không đúng nội dung.
-
Ít tham gia trò chuyện.
-
Có vẻ “không chú ý” khi người khác nói.
Nhiều người phản ứng bằng câu:
“Tôi vẫn nghe bình thường mà!”
Nhưng nếu nhiều người thân cùng nhận xét khả năng nghe đã thay đổi, đừng bỏ qua. Một lần đo thính lực có thể cho biết chính xác vấn đề nằm ở đâu.
Ngoài 5 dấu hiệu trên, ai nên chủ động kiểm tra thính lực?
Ngay cả khi chưa nhận thấy nghe kém rõ rệt, một số nhóm vẫn nên chủ động quan tâm đến khả năng nghe.
Người lớn tuổi
Suy giảm thính lực liên quan tuổi tác thường diễn tiến từ từ và ảnh hưởng cả hai tai. Người bệnh có thể đặc biệt khó nghe các âm cao và lời nói trong tiếng ồn.
Người thường xuyên làm việc trong môi trường ồn
Các ngành nghề có nguy cơ gồm:
-
Xây dựng.
-
Cơ khí.
-
Nhà máy.
-
Xưởng gỗ.
-
Sân khấu, âm thanh.
-
Giao thông.
-
Công việc gần động cơ hoặc máy móc.
Tiếp xúc tiếng ồn kéo dài có thể gây tổn thương thính giác mà không gây đau.
Người có thói quen nghe tai nghe âm lượng lớn
Âm lượng cao kết hợp với thời gian nghe dài làm tăng nguy cơ tổn thương tế bào cảm thụ âm thanh trong tai trong.
Người có tiền sử bệnh tai
Viêm tai giữa tái phát, thủng màng nhĩ, chấn thương tai hoặc phẫu thuật tai đều là những lý do cần theo dõi thính lực.
Người sử dụng thuốc có nguy cơ ảnh hưởng đến tai
Một số thuốc có khả năng ảnh hưởng đến thính giác hoặc hệ thống thăng bằng. Người bệnh cần sử dụng theo hướng dẫn và báo bác sĩ nếu xuất hiện ù tai, chóng mặt hoặc nghe kém.
Khi nào không nên chỉ đặt lịch đo thính lực thông thường?
Một số biểu hiện cần được khám tai mũi họng càng sớm càng tốt, đặc biệt:
-
Khả năng nghe giảm đột ngột trong vài giờ hoặc vài ngày.
-
Một bên tai đột nhiên nghe nhỏ rõ rệt.
-
Ù tai mới xuất hiện cùng mất thính lực.
-
Chóng mặt dữ dội.
-
Đau tai, chảy dịch hoặc chảy máu tai.
-
Yếu hoặc tê mặt.
-
Nghe kém sau chấn thương đầu hoặc tiếng nổ lớn.
Mất thính lực thần kinh giác quan đột ngột có thể là tình trạng cấp cứu về thính giác. Không nên tự cho rằng tai bị ráy hoặc đợi nhiều ngày xem khả năng nghe có tự trở lại hay không.
Một buổi kiểm tra thính lực thường gồm những gì?
Tùy cơ sở và tình trạng người kiểm tra, quy trình có thể bao gồm:
Khai thác tình trạng nghe
Chuyên viên sẽ hỏi về:
-
Thời điểm bắt đầu nghe kém.
-
Tai nào khó nghe hơn.
-
Tiền sử tiếp xúc tiếng ồn.
-
Ù tai hoặc chóng mặt.
-
Bệnh lý tai trước đây.
-
Môi trường giao tiếp hằng ngày.
Kiểm tra tai
Ống tai và màng nhĩ có thể được quan sát để phát hiện ráy tai, viêm, dịch hoặc bất thường khác.
Đo thính lực đơn âm
Bạn nghe những âm thanh có cao độ và mức âm lượng khác nhau rồi phản hồi khi nghe thấy.
Kết quả tạo thành một biểu đồ thể hiện ngưỡng nghe của từng tai.
Kiểm tra khả năng hiểu lời nói
Một người có thể nghe được âm thanh nhưng khả năng hiểu từ lại giảm đáng kể. Vì vậy, kiểm tra lời nói là một phần quan trọng khi đánh giá khó khăn giao tiếp thực tế.
Đánh giá tai giữa khi cần
Nhĩ lượng có thể được sử dụng để đánh giá hoạt động của màng nhĩ và tai giữa.
Kết quả đo thính lực giúp ích gì?
Sau khi kiểm tra, bạn có thể biết mình:
-
Có suy giảm thính lực hay không.
-
Nghe kém ở một hay hai tai.
-
Mức độ nghe kém.
-
Dải tần nào đang bị ảnh hưởng.
-
Có cần khám chuyên khoa thêm hay không.
-
Có phù hợp với thiết bị trợ thính hay không.
-
Cần theo dõi thính lực trong tương lai như thế nào.
Không phải cứ nghe kém là phải sử dụng máy trợ thính. Nếu nguyên nhân đến từ ráy tai, viêm tai hoặc một số vấn đề tai giữa, việc xử lý bệnh lý có thể giúp khả năng nghe cải thiện.
Vì sao không nên chờ đến khi nghe rất kém mới kiểm tra?
Khi nghe kém kéo dài, người bệnh thường hình thành nhiều cách thích nghi như nhìn khẩu hình, đoán theo ngữ cảnh, tăng âm lượng hoặc tránh môi trường đông người.
Điều này có thể khiến họ tưởng rằng tình trạng chưa nghiêm trọng.
Trong khi đó, giao tiếp bắt đầu bị ảnh hưởng:
-
Nói chuyện với người thân trở nên khó khăn.
-
Dễ hiểu nhầm.
-
Ngại gặp gỡ bạn bè.
-
Mệt mỏi vì phải tập trung nghe.
-
Giảm tự tin khi giao tiếp.
-
Bỏ lỡ âm thanh cảnh báo.
Phát hiện sớm giúp bạn hiểu đúng tình trạng của mình và lựa chọn giải pháp trước khi nghe kém ảnh hưởng quá nhiều đến chất lượng cuộc sống.
Nếu kết quả cho thấy nghe kém thì phải làm sao?
Giải pháp phụ thuộc vào nguyên nhân.
Nếu nghe kém do ráy tai, viêm hoặc bệnh tai giữa, bác sĩ có thể xử lý nguyên nhân trước.
Nếu thính lực suy giảm do tổn thương tai trong và không thể phục hồi hoàn toàn, người bệnh có thể được tư vấn:
-
Máy trợ thính.
-
Thiết bị hỗ trợ nghe.
-
Chiến lược giao tiếp.
-
Phục hồi chức năng nghe.
-
Đánh giá chuyên sâu hơn khi nghe kém nặng.
Máy trợ thính không chữa khỏi tổn thương tai nhưng có thể giúp người dùng tiếp cận âm thanh và lời nói tốt hơn khi được lựa chọn phù hợp.
Kết luận
Đừng đợi đến khi “không nghe thấy gì” mới nghĩ đến đo thính lực.
Chỉ cần xuất hiện những dấu hiệu như thường xuyên hỏi lại, tăng âm lượng tivi, khó nghe tại nơi đông người, ù tai kéo dài hoặc được người thân nhận xét khả năng nghe giảm, bạn đã có lý do để kiểm tra.
Một lần đo thính lực có thể chỉ mất một khoảng thời gian ngắn nhưng giúp bạn hiểu rõ tình trạng đôi tai trước khi những khó khăn trong giao tiếp trở thành thói quen.
THẾ GIỚI TRỢ THÍNH – DÁM NÓI THẬT ĐỂ BẠN NGHE ĐÚNG
Thế Giới Trợ Thính đồng hành cùng khách hàng trong hành trình chăm sóc sức khỏe thính giác:
👂 Tư vấn tình trạng nghe kém
📊 Hỗ trợ đánh giá khả năng nghe
🎧 Gợi ý thiết bị trợ thính phù hợp
🔊 Hỗ trợ trải nghiệm sản phẩm
⚙️ Hướng dẫn sử dụng và bảo quản máy
Liên hệ tư vấn: 0899 856 282
Địa chỉ: Số 2 ngõ 199 Trường Chinh, Phương Liệt, Hà Nội
Thế Giới Trợ Thính tổng hợp từ các tài liệu về sức khỏe thính giác. Nội dung mang tính tham khảo và không thay thế việc khám, chẩn đoán của bác sĩ hoặc chuyên viên thính học.